Verkondiging op 21 maart 2010, vijfde zondag in de Veertigdagentijd, in de Nicolaaskerk te Muiden

Eerste lezing: Jesaja 43, 16-21
Tweede lezing: Filippenzen 3, 8-14
Evangelie: Johannes 8, 1-11

Juist nu onze Katholieke kerk in alle hevigheid schut op haar grondvesten o.a. vanwege haar krampachtige opstelling ten opzichte van seksualiteit en het verplichte celibaat van priesters, juist nu hebben we een evangelielezing over de overspelige vrouw.

Het is opvallend dat de schriftgeleerden en Farizeeën niet de man, want die zal er toch ook bij geweest zijn, niet die man ook bij Jezus brengen. De aanklagers handelen uitermate vrouwonvriendelijk want de Joodse wet schrijft wel degelijk voor dat ook de man ter dood gebracht moet worden.

Zij die het voor het zeggen hebben -de mannen dus- manipuleren met de voorschriften. Deze heren van onbesproken gedrag denken dat zij met deze vrouw iets in handen hebben om Jezus te kunnen aanklagen. Ze moesten hem niet, die Jezus, die omgaat met tollenaars, hoeren en zondaars, die een praatje aanknoopt met een Samaritaanse vrouw. “Meester, rabbi, wat zegt Gij ervan”?

Zij zijn helemaal niet geïnteresseerd in Jezus’ mening. Ze stellen hem een strikvraag. Immers als Jezus instemt met de doodstraf van deze vrouw dan heult hij met de vijand, de Romeinse bezetter. Maar als Jezus die vrouw het leven laat overtreedt hij de wet van Mozes!! Dus Jezus ----zeg het maar -----

Maar hij laat zich niet uit zijn tent lokken. Hij treft de aanklagers in hun zwakke punt, in hun eigen zondigheid.“Laat degene onder u die zonder zonden is, de eerste steen werpen!!” En tot de vrouw zegt hij: “Ik veroordeel u niet, ga heen en zondig van nu af aan niet meer”. Jezus gaat anders om met de schrift en de wet. Hij kijkt allereerst naar de mens.

Wat heeft de evangelielezing van vandaag ons te vertellen , in onze tijd, onze samenleving?

“ IK VEROORDEEL U NIET”

Zijn wij ook altijd mensvriendelijk? Hebben we altijd wel begrip voor de ander? Zijn wij barmhartig genoeg? De blijde boodschap van Jezus mogen wij niet reduceren tot een kast vol wetten en voorschriften. Bij Jezus staat achter de wet altijd een mens die de mogelijkheid mag hebben om verder te leven.

De sfeer rond de overspelige vrouw was uitermate vrouwonvriendelijk en werd door Jezus veroordeeld. Ik vind dat onze kerk hieruit haar lering  moet trekken. Ik vind onze kerk vrouwonvriendelijk. Waarom vrouwen niet toelaten tot het priesterambt, waarom mogen vrouwen niet tot diaken worden gewijd? Zoals gezegd: bij Jezus staat achter de wet een mens, die de mogelijkheid mag hebben om verder te leven.

“IK VEROORDEEL U NIET”

Hoe anders handelt dan onze eigen kerk met zijn geboden en verboden. Het communie-incident van een aantal weken geleden! De pastoor die met toestemming van zijn bisschop een praktiserend homo de communie weigert. (gelukkig heeft die bisschop zijn standpunt iets gewijzigd).

“IK VEROORDEEL U NIET”

Maar ondertussen worden een aantal kerkliederen in de ban gedaan. Enkele staan in de bundel, een uitgave uit 1984, die wij op zondag gebruiken. “Wildgroei, niet geschikt voor de eredienst”, luid het argument! Terwijl bisschop Bluyssen  in de bundel schrijft : “De bisschoppen zijn de samenstellers van deze bundel erkentelijk voor het werk dat zij hebben verricht en zij hopen dat het een zegen mag zijn voor de liturgische vieringen in Nederland”. Hoezo, niet geschikt voor de eredienst!

Veel harde woorden zijn er intussen gevallen! Veel ergernis is er gezaaid, velen zijn teleurgesteld. Ik wil mijn overweging besluiten met een tekst van Phil Bosmans:

Wees voorzichtig met je uitspraken. Verdraag dat andere anders zijn, anders denken, anders doen, anders voelen, anders spreken. Wees met je woorden mild en barmhartig. Woorden moeten verzoenen, tot elkander brengen, vrede maken.

Amen.

Herman van Dijk, lid liturgiegroep Muiden