Verkondiging op 3 en 4 april 2010, Hoogfeest van Pasen, in de Nicolaaskerk te Muiden en de Boskapel te Muiderberg
Eerste lezing Paaswake: Gen.1,1-2,2 - Paaszondag: Handelingen 10, 34a,37-43 Een mooi,sprekend verhaal al tweeduizend jaar doorverteld. Waar komt het uiteindelijk op neer, in dat verhaal? De Opgestane, Jezus, is degene die enkelingen en groepen bevrijdde van dwanggedachten. Wij kennen allemaal wel dat soort individuele en collectieve dwanggedachten. Angsten voor de toekomst, onredelijke schuldgevoelens, vrees voor het vreemde, minderwaardigheidsgevoelens, slachtofferreflexen, angst voor allerlei infecties, ziektes, natuurrampen, een vroegtijdige en/of gewelddadige dood. Het overwinnen van collectieve en persoonlijke dwanggedachten is een grote uitdaging voor vandaag de dag. Veel godsdienstige mensen, christenen en anderen, zien bijvoorbeeld in de hedendaagse cultuur alleen maar schrikbeelden, gevaren, bedreigingen. Ze neigen ertoe zich terug te trekken in het bastion van hun angst en hun eigen gelijk. Ja, zelfs van de kerk maken ze hun bastion. Gevangen in hun eigen denken. Dat God zelf in de wereld aan het werk is en hun iets te zeggen heeft, nemen zij niet altijd waar. Hoe neem je het dan wel waar, dat God zelf in de wereld aan het werk is en ons iets te zeggen heeft. Ik zelf heb ook moeten worstelen met angsten en dwanggedachten en doe het nog regelmatig . De woorden - Want God was met Hem – hebben dan ook in de loop der jaren een inhoud gekregen die mij bevrijd heeft, en steeds weer op nieuw bevrijd van dwanggedachten, angsten voor de toekomst, het bestaansrecht van de kerk, slachtoffergevoelens enz. Het is het besef en de aanvaarding dat God met Hem, Jezus, was – en dat God met mij is. Ja, dat is een heilige gedachte. Dat is een heilige overtuiging. Maar welke God – Welk beeld van God heb ik, koestert u? Deze Paasnacht is met gebruik van veel symboliek en rituelen gevierd als de zoektocht naar God, naar het beeld dat wij van God hebben. Het begon met het lezen van een scheppingsverhaal. Zonder daglicht geen schepping. Zonder de opeenvolging van de dagen en nachten geen tijd, geen geschiedenis. Wij menen dat het licht van de zon komt. In dit verhaal komt het licht van God. En al wat geschapen is, word bij herhaling goed genoemd. Er word erbij verteld dat God en mens een sabbatsrust nodig hebben. De mens wordt behoed voor eindeloze uitputting, roofbouw op het lichaam en op de aarde. Dit mythische verhaal vertelt dat de weg van de mens onlosmakelijk van de Onuitsprekelijke, noem het maar God, is. Herkent u dat? Het tweede verhaal vertelt op een dramatische manier hoe een volk onder leiding van Mozes, ontsnapt aan het ondraaglijke juk van een ander machtiger volk. Deze Mozes ervaart God als de bron van kracht die met hem, Mozes, en zijn volk, meetrekt. Geen God van toeters en bellen. Maar de mysterieuze Aanwezigheid die hem Mozes, en het volk oproept om vertrouwen te hebben in hun verlangen ooit te leven in wat wij zij noemen ‘Het beloofde land”. Een land waar ze het zelf voor het zeggen hebben. En de Aanwezige zegt: vertrouw mij maar, dan kom je er wel, al kom je veel tegenslag tegen. Dit is een godsbeeld dat mijn diepste verlangen raakt. In alle pijn en onrechtvaardigheid die ik meemaak te kunnen vertrouwen dat ik er niet alleen voor sta. Herkent u dat? En dan is er het evangelieverhaal – Na de dood van Jezus blijven zijn leerlingen en de bredere kring rondom hem, achter met gevoelens van teleurstelling, vrees en zelfs verwarring. Er is twijfel, desoriëntatie en ook ongeloof. Maar eventueel kwam bij hen het moment van “Toen herinnerden zij zich Zijn woorden”. En Petrus voegt daaraan toe in zijn eerste opgeschreven preek – En God was met Hem. Zij hadden Jezus meegemaakt als een rechtvaardige. Hij mag dan zijn overleden, en dat op een gruwelijke manier. Maar een echte rechtvaardige kun je niet doodzwijgen. Zijn graf is leeg. Hij, die op zo’n menselijke manier trouw was aan zijn roeping; zo trouw aan de Onuitspreekbare, de immer Aanwezige, aan God, die Hij aanriep als zijnde zijn Vader, nee meer, Onze Vader. Zo’n rechtvaardige raakt niet in de vergetelheid. Deze Opgestane, deze Jezus bevrijdt mij van mijn angsten en dwanggedachten. Laat mij leven. Geeft levensruimte. Deze Opgestane, deze Jezus bevrijdde en bevrijdt enkelingen en groepen van angsten en dwanggedachten. En God was met Hem. Ja, zijn God is ook mijn God. En onze God. Met grote eerbied en dankbaarheid gaan wij nu verder met de Herinnering aan Hem te vieren. Pater Jan Haen C.Ss.R. |